بازی پرواز شاهد
-
احمدرضا امیدی
بازی های کاردستی

در این بازی، بازیکنان ابتدا پهپاد دستساز خود را با چوب بستنی میسازند؛ بالهای پهن، بدنه و نوک پهپاد با کنار هم قرار دادن قطعات ساده شکل میگیرد.سپس برای پهپاد یک مأموریت شناسایی و دفاعی طراحی میشود و بازیکنان باید آن را از مسیر مشخص عبور دهند و به نقطه نهایی برسانند.مفهوم اصلی بازی این است که فناوری از دل نیاز و خودباوری شکل میگیرد؛ همانطور که ایران طی دهههای گذشته روی توسعه توان پهپادی و دیگر فناوریهای دفاعی خود سرمایهگذاری کرده است. در روایت بازی میتوان از پهپادهای شاهد بهعنوان نمادی از این مسیر یاد کرد.
وسایل مورد نیاز
چوب بستنی پهن
چوب بستنی باریک
چسب چوب
رنگ قهوهای تیره
رنگ قهوهای کاراملی
رنگ هلویی
رنگ کرم روشن
قلممو
کاغذ
مداد
قیچی
دو صندلی یا مانع ساده
-
مرحله اول؛ از خودمان بسازیم
مربی ابتدا درباره مفهوم خودکفایی با بچهها صحبت میکند: اگر وسیلهای را در اختیار نداشته باشیم، آیا میتوانیم خودمان آن را بسازیم؟ سپس بازیکنان الگوی بال پهن پهپاد را روی کاغذ میکشند و چوبهای بستنی را مطابق الگو کنار هم قرار میدهند. -
مرحله دوم؛ پرنده مقاومت
بالها با چوبهای بستنی پهن و عمودی ساخته میشوند و یک یا دو چوب بستنی در امتداد مرکز، بدنه اصلی را تشکیل میدهند.نوک پهپاد نیز با چوبهای باریکتر ساخته میشود تا فرم تیز و زاویهدار آن شکل بگیرد. در این مرحله، مربی میتواند به بچهها بگوید: «قرار نیست چیزی را که نداریم، منتظر بمانیم؛ قرار است چیزی را که لازم داریم، خودمان بسازیم.» -
مرحله سوم؛ رنگ قدرت
بازیکنان میتوانند پهپاد خود را با رنگهای دلخواه خود رنگآمیزی کنند. هر تیم میتواند الگوی رنگ خودش را انتخاب کند، اما فرم اصلی پهپاد باید حفظ شود. -
مرحله چهارم؛ عبور از آسمان
حالا نوبت مأموریت است. مربی چند مانع ساده در مسیر قرار میدهد و برای هر تیم یک مسیر از نقطه آغاز تا منطقه امن مشخص میکند. بازیکن باید پهپاد خود را بدون برخورد با موانع از مسیر عبور دهد. در طول مسیر، مربی میتواند چند کارت یا فرمان ساده مانند «تغییر مسیر»، «ارتفاع بیشتر» یا «بازگشت به مسیر» اعلام کند تا بازیکن مجبور شود با دقت و تمرکز تصمیم بگیرد. -
مرحله پنجم؛ ماموریت موفق
در پایان، هر تیم باید پهپاد خود را به منطقه امن برساند. امتیاز فقط بر اساس سرعت نیست؛ دقت، سالم ماندن سازه و تصمیمگیری درست نیز امتیاز دارد. در پایان مربی داستان را جمعبندی میکند: «این پهپاد کوچک، یادآور یک مسیر بزرگ است؛ مسیری که از نیاز شروع شد، با خودباوری ادامه پیدا کرد و به ساخت فناوری در داخل کشور رسید.»
داستان فناوری و مقاومت از دل یک کاردستی ساده
1
خودباوری
مربی توجه بچهها را به این نکته جلب میکند که یک وسیله پیچیده میتواند از کنار هم قرار گرفتن قطعات ساده ساخته شود؛ سپس این مفهوم را به مسیر خودکفایی فناوری در ایران پیوند میدهد.
2
روایت
مربی هنگام ساخت، داستان کوتاهی از مسیر پیشرفت پهپادی ایران و تبدیلشدن پهپادهایی مانند شاهد به یکی از نمادهای فناوری دفاعی کشور روایت میکند.
3
چالش:
مربی در مرحله پرواز، مسیر را برای تیمها متفاوت میکند تا بچهها فقط به سرعت متکی نباشند و برای رسیدن به هدف، دقت و تصمیمگیری داشته باشند.
اهداف تربیتی
بازی تلاش میکند مفهوم مقاومت را از یک شعار، به تجربهای قابل لمس از ساختن و حل مسئله تبدیل کند.
تقویت خودباوری
تقویت باور به توانایی ساختن و حل مسئله با امکانات موجود
خلاقیت
تبدیل مواد ساده و در دسترس به یک سازه جدید و کاربردی
حل مسئله
تمرین اصلاح خطاهای ساخت و پیدا کردن راه مناسب برای عبور از مسیر
آشنایی با فناوری
آشنایی اولیه و متناسب با سن کودک با مفهوم فناوری پهپادی و خودکفایی
خیر. بهتر است ساختار اصلی یکسان باشد، اما در رنگبندی، نوشتهها و تزئینات، به کودکان امکان انتخاب و خلاقیت داده شود.
چون فناوری پهپادی در سالهای اخیر به بخشی مهم از شیوههای جنگ و دفاع تبدیل شده و نمونههای ایرانی مانند خانواده شاهد در این روند نقش داشتهاند.
گروهی که پهپادش را دقیقتر بسازد، با کمترین خطا از مسیر عبور دهد و سالم به مقصد برساند؛ بنابراین صرفاً سریعترین تیم برنده نیست.