بازی ماز ایران
- amirabbas moghtadaei
- بازی های فکری
در این بازی، بازیکنان باید مسیر درست را از میان راههای مختلف پیدا کنند و شخصیت یا نماد مشخصشده را به مقصد برسانند. در نسخه موضوعی بازی، مسیر ماز میتواند با عناصر مرتبط با ایران و فرهنگ ایرانی طراحی شود؛ برای مثال، بازیکن باید از میان مسیرهای مختلف، پرچم ایران را به مقصد برساند، یک مسافر را به شهر مشخصی هدایت کند یا مسیر رسیدن به یک بنای تاریخی، طبیعت زیبا یا نماد ملی را پیدا کند. این بازی علاوه بر ایجاد سرگرمی و چالش ذهنی، میتواند فرصتی برای آشنایی کودکان و نوجوانان با شهرها، بناهای تاریخی، نمادها و عناصر فرهنگی ایران باشد.
وسایل مورد نیاز
- برگه یا صفحه ماز
- مداد، پاککن یا ماژیک
- تایمر، در صورت اجرای زماندار
-
مرحله اول؛ آمادهسازی مسیر
در ابتدا یک صفحه ماز متناسب با سن و سطح توانایی بازیکنان آماده میشود. در صفحه ماز باید نقطه شروع، مسیرهای مختلف و مقصد مشخص باشند. میتوان مسیر بازی را با یک موضوع ایرانی ترکیب کرد؛ برای مثال نقطه شروع یک شهر و مقصد یک مکان تاریخی یا طبیعی باشد. تعداد مسیرهای اشتباه، بنبستها و پیچیدگی مسیر باید با توجه به سطح بازیکنان تنظیم شود. -
مرحله دوم؛ شروع حرکت و بررسی مسیرها
بازیکن از نقطه شروع حرکت خود را آغاز میکند و مسیرهای مختلف پیش رو را بررسی میکند. او باید قبل از انتخاب مسیر، به شکل مسیر، پیچها و مسیرهای احتمالی توجه کند. بازیکن میتواند مسیر را با مداد دنبال کند یا در صورت استفاده از نسخه رومیزی، مهره یا نماد مخصوص بازی را حرکت دهد. -
مرحله سوم؛ پیدا کردن مسیر درست
در هنگام حرکت ممکن است بازیکن وارد یک مسیر اشتباه یا بنبست شود. در این حالت باید به آخرین نقطه درست برگردد و مسیر دیگری را امتحان کند. هدف این مرحله این است که بازیکن اشتباه خود را تشخیص دهد و بتواند مسیر جدیدی را بدون ناامیدی امتحان کند. در صورت اجرای رقابتی، میتوان تعداد اشتباهها، زمان و میزان کمک دریافتشده را نیز ثبت کرد. -
مرحله ی چهارم؛ رسیدن به مقصد و تکمیل مأموریت
بازیکن با بررسی مسیرهای مختلف تلاش میکند از نقطه شروع به مقصد برسد. پس از رسیدن به مقصد، بازی کامل میشود. مربی میتواند درباره موضوعی که در ماز استفاده شده توضیح کوتاهی ارائه دهد. برای مثال اگر مقصد یک مکان تاریخی یا طبیعی ایران باشد، میتوان اطلاعات کوتاهی درباره آن مکان بیان کرد. در این مرحله میتوان از بازیکن خواست مسیر طیشده را توضیح دهد و بگوید چگونه مسیر درست را پیدا کرده است.
مربی با مدیریت فضای رقابت، بازی را هدایت میکند تا در مسیر هدف خود پیش برود.
1
تنظیم دشواری
برای کودکان کمسنتر از مسیرهای ساده و کوتاه استفاده میکند و برای بازیکنان بزرگتر تعداد مسیرها، بنبستها و مراحل را افزایش میدهد.
2
هدایت غیرمستقیم
مربی در صورت نیاز، با پرسشهایی مانند «کدام مسیر به بنبست میرسد؟» یا «آیا راه دیگری برای رسیدن به مقصد وجود دارد؟» بازیکن را راهنمایی میکند؛ اما بهتر است مسیر را مستقیماً نشان ندهد.
3
تکمیل محتوای فرهنگی
مربی پس از پایان ماز، درباره نماد، شهر، بنا یا موضوع استفادهشده در آن توضیح کوتاهی ارائه میکند.
اهداف تربیتی
تمرین تصمیمگیری، سنجش خطر و کنترل ریسک
تقویت تمرکز و توجه
بازیکن برای پیدا کردن مسیر درست باید مسیرها، پیچها و بنبستها را با دقت بررسی کند و توجه خود را در طول بازی حفظ کند.
تقویت درک فضایی و توانایی مسیریابی
بررسی مسیرها و پیدا کردن راه رسیدن به مقصد به بازیکن کمک میکند ارتباط میان مسیرها و جهت حرکت را بهتر درک کند.
تقویت مهارت حل مسئله
بازیکن با بررسی گزینههای مختلف و انتخاب مسیر مناسب، یاد میگیرد برای رسیدن به هدف راهحلهای مختلف را بررسی کند.
تقویت توانایی آزمون و خطا
وقتی بازیکن وارد مسیر اشتباه میشود، باید مسیر قبلی را اصلاح کرده و راه دیگری را امتحان کند. این روند به تقویت توانایی اصلاح اشتباه و تلاش دوباره کمک میکند.
بله. ماز میتواند به صورت فردی، دونفره یا گروهی اجرا شود.
بازیکن باید به آخرین نقطه درست برگردد و مسیر دیگری را امتحان کند.
با افزایش تعداد مسیرها، اضافه کردن بنبستهای بیشتر، محدود کردن زمان یا طراحی ماز چندمرحلهای میتوان بازی را دشوارتر کرد.
بله. میتوان برای بازی یک مأموریت یا داستان ساده تعریف کرد؛ برای مثال بازیکن باید یک مسافر را به شهر مقصد برساند یا مسیر رسیدن به یک مکان تاریخی را پیدا کند.
یک برگه ماز و مداد برای اجرای ساده بازی کافی است.
